عوارض تنگی عروق گردن و ارتباط آن با سکته مغزی

تنگی عروق گردن متأسفانه احتمال دارد که عوارض جدی به همراه داشته باشد که یکی از مهم‌ترین آن‌ها سکته مغزی است. کاهش جریان خون به مغز ممکن است منجر به مرگ سلول‌های مغزی و آسیب دائمی شود. این وضعیت در برخی موارد به‌صورت ناگهانی و بدون علائم پیشین رخ می‌دهد و عواقب جبران‌ناپذیری به همراه دارد.

علاوه بر سکته مغزی، تنگی شریان کاروتید می‌تواند باعث مشکلاتی مانند کاهش توانایی‌های شناختی و حافظه نیز شود. این مشکلات ناشی از کاهش تدریجی جریان خون به مغز و آسیب به بافت‌های مغزی است. افرادی که دچار تنگی عروق گردن هستند، ممکن است با مشکلاتی در تفکر، حافظه و تمرکز مواجه شوند.

تنگی عروق گردن همچنین ممکن است منجر به ناتوانی‌های جسمی شود. ضعف و بی‌حسی در اندام‌ها، از دست دادن تعادل و مشکلات حرکتی از جمله عوارض احتمالی این وضعیت هستند.

برای جلوگیری از این عوارض، تشخیص و درمان به‌موقع تنگی شریان کاروتید اهمیت زیادی دارد.

روش درمان تنگی عروق گردن

درمان تنگی عروق گردن بسته به شدت تنگی و علائم بیمار متفاوت است. اولین قدم در مدیریت تنگی شریان کاروتید، تغییرات در سبک زندگی است. این تغییرات شامل پیروی از یک رژیم غذایی سالم، ورزش منظم و ترک سیگار می‌شود که می‌تواند به کاهش خطرات و بهبود وضعیت کلی شریان‌ها کمک کند.

در مواردی که تغییرات سبک زندگی کافی نباشد، پزشک ممکن است داروهایی را برای کاهش فشار خون و کلسترول تجویز کند. این داروها می‌توانند به کاهش خطر تجمع پلاک‌ها و بهبود جریان خون در شریان‌های کاروتید کمک کنند. همچنین داروهای ضدپلاکتی مانند آسپرین ممکن است برای کاهش خطر لخته‌های خونی تجویز شوند.

در موارد شدیدتر، نیاز به اقدامات جراحی مطرح می‌شود. یکی از روش‌های جراحی معمول، اندآرترکتومی کاروتید است که طی آن پلاک‌ها از داخل شریان برداشته می‌شوند. استنت‌گذاری کاروتید نیز یک روش دیگر است که در آن یک لوله کوچک فلزی (استنت) برای باز نگه داشتن شریان استفاده می‌شود. این روش‌ها به بهبود جریان خون و کاهش خطر سکته مغزی کمک می‌کنند.

آنژیوپلاستی یا استنت‌گذاری: نوعی عمل برای بهبود جریان خون در شریان و ورید است. شریان کاروتید یک شریان بزرگ است که در هر دو طرف گردن قرار دارد. آنژیوپلاستی کاروتید و استنت‌گذاری با شریان کاروتید سروکار دارد. در این روش، پزشکان از یک لوله باریک با یک بادکنک در نوک آن برای باز کردن شریان استفاده می‌کنند.

شریان‌های کاروتید، خون غنی از اکسیژن را به مغز شما می‌فرستند. بیماری تنگی شریان کاروتید به این معنی است که یک یا هر دوی این شریان‌ها تنگ و مسدود شده و جریان خون کاهش یافته است. این بیماری می‌تواند یکی از علت‌های بروز سکته مغزی باشد. آنژیوپلاستی کاروتید و استنت‌گذاری روشی غیرتهاجمی و غیر جراحی است که به باز شدن این شریان کمک خواهد کرد.

در طی این عمل، یک لوله انعطاف‌پذیر باریک (کاتتر) در شریان کشاله ران شما قرار گرفته و به آرامی تا داخل شریان کاروتید مشکل‌دار در گردنتان می‌رود. این کاتتر یک بادکنک (بالون کوچک خالی) روی نوکش دارد که وقتی لوله به قسمت تنگ و مسدود کاروتید می‌رسد، بادکنک را باد می‌کنند؛ این عمل که به باز کردن شریان‌های مسدود شده کمک می‌کند، آنژیوپلاستی نام دارد.

چه زمانی به آنژیوپلاستی کاروتید و استنت نیاز است؟

اگر تنگی (گرفتگی یا انسداد) شریان کاروتید دارید، احتمالاً به این عمل نیاز خواهید داشت. این بیماری شامل تنگ و مسدود شدن یک یا هر دو شریان کاروتید است که اغلب به دلیل تجمع پلاک داخل شریان (یا همان تصلب شرایین) ایجاد می‌شود. عواملی که می‌توانند خطر گرفتگی کاروتید را افزایش دهند شامل استعمال سیگار، فشار خون بالا، کلسترول بالا، دیابت، چاقی و بالا رفتن سن می‌باشد.

بیماری گرفتگی شریانی کاروتید ممکن است تا مدت‌ها علائمی ایجاد نکند اما بعضی از بیماران علائمی از قبیل مشکلات بینایی یا از دست دادن عملکرد عصبی در قسمت خاصی از بدن خود را تجربه کنند. همچنین خطر تشکیل لخته خون در شریان کاروتیدی که مسدود شده نیز وجود دارد؛ اگر این لخته خون به مغز برسد، می‌تواند جریان خون مغز را مسدود کند و ممکن است باعث آسیب جدی به مغز، سکته مغزی و حتی مرگ شود.

اگر تنگی خفیف شریان کاروتید داشته باشید، پزشک ممکن است داروهایی برای کاهش خطر سکته برای شما تجویز کند. اگر این تنگی و انسداد شدیدتر باشد، به احتمال زیاد پزشک شما برای باز کردن شریان‌ها آنژیوپلاستی را توصیه خواهد کرد، مخصوصاً اگر سابقه سکته مغزی یا سکته خفیف داشته باشید. به سکته خفیف، حمله ایسکمیک گذرا (TIA) نیز می‌گویند.

آنژیوپلاستی کاروتید و استنت‌گذاری یکی از گزینه‌های درمانی است. گزینه دیگر درمان، جراحی اندآرترکتومی کاروتید است که در آن پلاک‌ها و قسمت‌های آسیب‌دیده شریان را برمی‌دارند. آنژیوپلاستی کاروتید و فنر زدن یک روش کم‌تهاجمی است و فقط از یک برش کوچک استفاده می‌کند؛ ممکن است به‌همین‌دلیل زمان بهبودی و نقاهت کوتاه‌تر شود و از خطرات بیهوشی عمومی نیز جلوگیری کند. با پزشک خود در مورد عوارض و مزایای روش مناسب خودتان مشورت کنید.