مقدار مصرف و نکات مهمّ

در مورد مقدار مصرف این دارو عوامل مختلفی دخیل هستند که عبارتند از:

• نوع بیماری فرد
• سن بیمار
• عملکرد کلیه و کبد
• سابقه خونریزی و لخته خون
• نوع تجویز برای پیشگیری یا درمان

لذا شاید دوز تجویز شده در دو نفر برای یک بیماری واحد، از همدیگر متفاوت باشد. به همین دلیل لازم است دوز و مقدار مصرفی دارو حتماً توسط پزشک معالج تعیین گردد و از استفاده خودسرانه دارو برای موارد مشابه پرهیز نمایید.

در زیر به دوزهای رایج برای چندین بیماری شایع اشاره شده است:

• برای پیشگیری از ترومبوز وریدهای عمقی (بعد از جراحی تعویض مفصل ران و تعویض مفصل زانو):
  • بزرگسالان – ۲.۵ میلی گرم دو بار در روز، به مدت ۳۵ روز. اولین دوز باید ۱۲ تا ۲۴ ساعت پس از جراحی شروع شود.
  • کودکان – مصرف و دوز باید توسط پزشک تعیین شود.
• برای پیشگیری از تکرار ترومبوز وریدهای عمقی و آمبولی ریه:
  • بزرگسالان – ۲.۵ میلی گرم دو بار در روز، تا حداقل ۳ الی ۶ ماه درمان برای ترومبوز وریدهای عمقی یا آمبولی ریه.
  • کودکان – مصرف و دوز باید توسط پزشک تعیین شود.
• برای پیشگیری از سکته و لخته شدن خون در بیماران مبتلا به فیبریلاسیون دهلیزی غیر دریچه ای:
  • بزرگسالان – ۵ میلی گرم دو بار در روز.
  • بزرگسالان با ۲ مورد از ویژگی های زیر: سن ۸۰ سال و بالاتر، لاغری با وزن ۶۰ کیلوگرم یا کمتر، یا نارسایی کلیوی – ۲.۵ میلی گرم دو بار در روز.
  • کودکان – مصرف و دوز باید توسط پزشک تعیین شود.
• برای درمان ترومبوز وریدی عمقی و آمبولی ریه:
  • بزرگسالان – در ابتدا، ۱۰ میلی گرم دو بار در روز، یا ۵ میلی گرم سه بار در روز برای ۷ روز اول.  بعد از آن ۵ میلی گرم دو بار در روز.
  • کودکان – مصرف و دوز باید توسط پزشک تعیین شود.

بارداری یا شیردهی

در مورد اثرات دروی آپیکسابان در دوران بارداری و شیردهی اطلاعات کافی وجود ندارد. لذا با توجّه به اینکه سالم بودن دارو در این دوران به اثبات نرسیده است، لازم است در دوران بارداری و شیردهی از مصرف این دارو پرهیز نمایید.

اگر از اپیکسابان استفاده می کنید و در سنین بارداری هستید، حتماً در مورد بارداری توجه داشته باشید و در صورت بارداری یا تصمیم به بارداری با پزشک خود مشورت نمایید.

مشکلات کلیوی

مهمترین راه دفع داروی اپیکسابان کلیه و ادرار است. همچنین میزان خونریزی در افراد مسنّ و لاغر بیشتر از بقیه است. لذا ممکن است دوز کمتری برای افرادی که حداقل دو مورد از ویژگی های زیر را دارند تجویز شود:

• ۸۰ سال یا بیشتر
• وزن بدن کمتر یا مساوی ۶۰ کیلوگرم 
• کراتینین سرم بیشتر یا مساوی ۱.۵ میلی گرم در دسی لیتر

مشکلات کبدی

در بیماریهای کبدی خفیف و متوسط می توان از این دارو استفاده کرد ولی در نارسایی و بیماری شدید کبدی لازم است دارو را قطع کرد و از داروهای مشابه استفاده نمود.

مصرف زیاد و مسمومیت با آپیکسابان

مصرف زیاد این دارو می تواند خطرناک باشد. البتّه برای موارد خاصّی که فرد تنها یک دوز از دارو را زیاد استفاده کرده است یا دارو را زودتر یا دیرتر از زمان خود مصرف کرده باشد، شاید اتفاق خاصی نیفتد ولی در دوزهای بیش از حد یا مصرف چند قرص باهم احتمال بروز عوارض و بویژه خونریزی افزایش پیدا می کند.

اگر فردی چند دوز دارو را باهم استفاده کرده است لازم است سریعاً به نزدیکترین اورژانس مراجعه نماید. علایم خطر مسمومیت با دارو عبارتد از:

• کمر درد
• سردردهای شدید
• سبکی سر
• استفراغ خون
• مدفوع خونی
• تغییرات در هوشیاری

در موارد مصرف بیش از حد دارو لازم است در اورژانس اقداماتی مانند موارد زیر صورت گیرد:

• نظارت پزشکی از نزدیک 
• درمان علائم خونریزی که ممکن است شامل انتقال خون و فراورده‌های خونی باشد 
• تجویز زغال فعال و شستشوی معده
• تجویز Andexxa، داروی تجویزی که فعالیت ضد فاکتور Xa Eliquis را معکوس می کند.
•  

نکات مهمّ

با توجّه به طولانی بودن مصرف آپیکسابان، لازم است شما بصورت دوره‌ای تحت نظر پزشک معالج باشید. تیم درمان براساس آزمایش خون، شرح حال خونریزی، تکرار حملات ترومبوز و با در نظر گرفتن عوامل متعددّی احتمال دارد دوز دارو را تغییر دهد یا قطع نماید. به همین دلیل پیگیری درمان مهم است.

واکنش دارویی و حساسیت به دارو در هر زمانی ممکن است و باید جدی گرفته شود. اگر در حین مصرف این دارو بثورات، خارش، مشکلات تنفسی، مشکل در بلع یا هر گونه تورم دست، صورت یا دهان خود داشتید، فوراً با پزشک خود تماس بگیرید.

در مراجهات پزشکی به هر دلیلی باید مصرف اپیکسابان را به اطلاع تیم درمان برسانید. این موضوع بویژه در زمان بیهوشی، عمل جراحی یا مراجعه به دندانپزشکی ضرورت دارد و شاید لازم باشد قبل از عمل تغییراتی در دوز دارو و نحوه مصرف آن ایجاد شود.

تغییر دوز یا قطع خودسرانه دارو می تواند بسیار خطرناک باشد. لذا در هر زمانی که تصمیم به تغییر در روند مصرف دارو گرفتید باید با نظر و اطلاع به پزشک معالج باشد.

در افرادی که از آپیکسابان یا از داروهای مشابه استفاده می کنند، خون رقیق است. لذا لازم است این افراد از ورزش های خشن یا سایر موقعیت هایی که ممکن است دچار کبودی، بریدگی یا آسیب دیدگی شوید دوری کنند. دندان های خود را به آرامی مسواک بزنید و نخ دندان بکشید. هنگام استفاده از اجسام تیز از جمله تیغ و ناخن گیر مراقب باشید. از دستکاری بینی خودداری نمایید و در کندن جوش های پوست احتیاط نمایید.

اگر خونریزی یا کبودی غیرمعمول، مدفوع سیاه، قیری، خون در ادرار یا مدفوع، سردرد، سرگیجه یا ضعف، درد، تورم یا ناراحتی در مفصل، لکه های قرمز رنگ روی پوست خود دارید، فوراً با پزشک خود مشورت کنید. ، خونریزی غیر معمول از بینی یا خونریزی غیر معمول واژینال که شدیدتر از حد طبیعی است. ممکن است نشانه رقیق شدن بیش از حد خون باشند.

یکی از روشهای رایج بیهوشی، بی حسی نخاعی و اپیدورال است. این نوع از بیهوشی با مصرف این دارو می تواند بسیار خطرناک بوده و موجب خونریزی اطراف نخاع و صدمه نخاعی گردد. لذا لازم است قبل از بیهوشی حتماً مصرف آپیکسابان را به پزشک معالج اطلاع دهید و در صورت بروز درد کمر یا بی حسی در پاها بعد از عمل، موضوع را به پزشک معالج اطلاع دهید.

از مصرف داروهای دیگر با این دارو اجتناب نمایید. داروهایی مانند آنتی بیوتیکها، مسکّن ها، سایر داروهای رقیق کننده و داروهای گیاهی می توانند اثرات این دارو را کم یا زیاد کنند.

تداخل دارویی

آپیکسابان با این داروها تداخل دارد:

داروهای ضدّ‌التهابی غیر استروئیدی مانند آسپیرین، بروفن، دیکلوفناک، ملوکسیکام، ناپروکسن.

استروئیدها مانند دگزامتازون

داروهای خونریزی دهنده دیگر مانند آسپیرین، پلاویکس، اسویکس، زیلت، تیکاگرلور، بریلاووس، وارفارین، دابیگاتران، ریواروکسابان.

آنتی بیوتیکهایی مانند کتوکونازول، ایتراکونازول، ریتوناویر